Podczas przygotowywania artykułu naukowego główna uwaga jest zazwyczaj skupiona na treści badania, metodologii, wynikach i wnioskach. Jednocześnie równie ważne jest prawidłowe opracowanie metadanych – informacji, na podstawie których artykuł jest identyfikowany przez wyszukiwarki, bazy danych i inne zasoby informacyjne. Jakich błędów należy unikać podczas przygotowywania metadanych artykułu? Omówimy je w naszym artykule.
Podstawowe metadane artykułu naukowego
Nawet niewielka niedokładność w nazwisku autora, nazwie instytucji lub DOI może powodować problemy z prawidłowym wyświetlaniem publikacji i jej powiązaniem z innymi danymi naukowymi. Do kluczowych elementów metadanych artykułu naukowego należą:
- tytuł
- dane autorów
- ORCID
- abstrakt i słowa kluczowe
- tytuł czasopisma, tom, numer, strony lub numer artykułu
- DOI
Crossref podkreśla, że metadane bibliograficzne powinny być kompletne, dokładne i aktualne, ponieważ są wykorzystywane do tworzenia cytowań, powiązywania DOI z publikacjami oraz wyszukiwania treści naukowych.
Nieprawidłowe informacje dotyczące imienia i nazwiska autora
Jednym z najprostszych, a jednocześnie częstych problemów jest różny zapis imienia i nazwiska autora w różnych publikacjach. Jest to szczególnie istotne w przypadku badaczy, których imiona i nazwiska są transliterowane z cyrylicy lub innych systemów pisma.
Na przykład stosowanie różnych wariantów transliteracji, pominięcie drugiego imienia lub zmiana kolejności części imienia i nazwiska mogą utrudniać jednoznaczną identyfikację autora. Zaleca się stosowanie jednego wariantu zapisu w publikacjach naukowych oraz sprawdzanie, w jaki sposób jest on podany we własnych profilach akademickich. ORCID umożliwia również wskazanie podstawowego imienia i nazwiska używanego w publikacjach oraz dodatkowych wariantów, pod którymi badacz może być znany.
Błędy w ORCID
ORCID pomaga powiązać badacza z jego pracami naukowymi, nawet jeśli inni autorzy mają takie samo lub podobne imię i nazwisko.
Podczas przesyłania artykułu warto sprawdzić nie tylko obecność ORCID, lecz także poprawność samego identyfikatora. Szczególnie ryzykowne jest samodzielne kopiowanie ORCID bez jego sprawdzenia, ponieważ jedna błędna cyfra może prowadzić do wskazania profilu innej osoby lub nieprawidłowego identyfikatora.
Warto również zadbać o to, aby informacje w profilu ORCID były aktualne, w szczególności dane dotyczące miejsca pracy oraz wariantów imienia i nazwiska. ORCID wyraźnie wskazuje, że informacje o afiliacji pomagają odróżniać badaczy o identycznych imionach i nazwiskach.
Nieścisłości w afiliacji
Nazwa uniwersytetu, instytucji naukowej lub innej organizacji powinna być podana prawidłowo i zgodnie z wymaganiami czasopisma.
Nie zaleca się samodzielnego tworzenia skróconej lub przetłumaczonej wersji nazwy instytucji, jeśli posiada ona już oficjalną nazwę w języku angielskim. Należy również dokładnie rozróżniać nazwę samej organizacji, wydziału, katedry lub innej jednostki organizacyjnej.
Na przykład ORCID zaleca oddzielne wskazanie głównej organizacji oraz informacji o jednostce organizacyjnej, jeśli jest ona wymagana.
Afiliację należy sprawdzić szczególnie dokładnie, jeśli autor zmienił miejsce pracy lub jednocześnie reprezentuje kilka instytucji. W takim przypadku należy kierować się zasadami konkretnego czasopisma oraz faktycznym związkiem autora z instytucją w czasie prowadzenia badań.
Niezgodność tytułu artykułu
Tytuł w pliku manuskryptu, systemie przesyłania artykułu i innych formularzach powinien być identyczny. Nawet niewielkie różnice mogą powodować niepotrzebne nieścisłości podczas dalszej pracy z materiałem.
Nie należy dodawać do pola tytułu informacji, które do niego nie należą: imienia i nazwiska autora, listy słów kluczowych itp. Crossref wyraźnie przestrzega przed umieszczaniem w polu tytułu dodatkowych informacji bibliograficznych, ponieważ może to negatywnie wpływać na wyświetlanie i wyszukiwanie materiału. Jeśli artykuł ma podtytuł, należy go również podać zgodnie ze strukturą przewidzianą przez system czasopisma.
Błędy w abstrakcie i słowach kluczowych
Abstrakt powinien odpowiadać faktycznej treści artykułu. Jeśli podczas recenzowania autorzy znacząco zmienili metodologię, wyniki lub wnioski, należy ponownie sprawdzić również abstrakt.
Słowa kluczowe powinny charakteryzować tematykę badania, a nie jedynie powtarzać ogólne słowa z tytułu lub zawierać możliwie najszerszy zestaw terminów.
Szczególną uwagę należy zwrócić na wersje metadanych w różnych językach: przetłumaczony tytuł, abstrakt i słowa kluczowe powinny odpowiadać oryginałowi pod względem znaczenia.
Nieprawidłowy DOI lub inne dane bibliograficzne
DOI należy przenosić bez błędów i nie mylić go z DOI innej wersji materiału, powiązanej publikacji lub innego dokumentu. Należy również dokładnie sprawdzać rok publikacji, tom, numer czasopisma, zakres stron lub numer artykułu. Crossref zaleca przekazywanie dokładnych danych dotyczących autorów, tytułów, dat i identyfikatorów, a także niepomijanie numerów stron lub identyfikatorów artykułów, jeśli są one stosowane przez czasopismo.
Część tych danych może pojawić się dopiero po przyjęciu manuskryptu lub utworzeniu numeru czasopisma, dlatego autor powinien sprawdzić gotową publikację po jej ukazaniu się.
Co sprawdzić przed przesłaniem artykułu?
Przed ostatecznym wysłaniem manuskryptu do redakcji warto jeszcze raz sprawdzić:
- jednolity zapis imion i nazwisk wszystkich autorów w manuskrypcie i systemie przesyłania
- poprawność ORCID każdego autora
- oficjalne nazwy instytucji i afiliacji
- pełną zgodność tytułu artykułu we wszystkich formularzach
- zgodność abstraktu i słów kluczowych z ostateczną wersją pracy
- poprawność DOI i odwołań bibliograficznych
- brak przypadkowych błędów w datach, nazwach, numerach i nazwiskach
Sprawdzenie metadanych zajmuje znacznie mniej czasu niż poprawianie nieścisłości po publikacji. Dlatego pracę z nimi warto traktować jako osobny etap przygotowania manuskryptu. Dbałość o te szczegóły pomaga sprawić, że informacje o badaniu będą spójne i zrozumiałe dla czasopism, platform naukowych oraz czytelników, którzy będą później pracować z publikacją.
Potrzebujesz pomocy w publikacji artykułu naukowego? Skontaktuj się z firmą „Publikacje Naukowe”. Nasi specjaliści przeprowadzą audyt Twojego badania i pomogą wybrać czasopismo naukowe, które będzie odpowiadało Twoim celom akademickim. Masz jeszcze pytania? Wypełnij formularz poniżej, a nasz menedżer skontaktuje się z Tobą w najbliższym czasie, aby przeprowadzić bezpłatną konsultację. Razem ku nowym osiągnięciom naukowym!
